Page 8 - Nisan 2026

im
Sayı 1 BilişimTeknoloji N san 2026

Sosyal Medyanın Teknolojinin hızla gelişmesiyle

Çocuklar Üzer ndek birlikte çocuklar çok küçük yaşlardan
itibaren dijital ortamlara erişebilmekte
Etk ler ve sosyal medya platformlarını aktif

olarak kullanmaktadır.

Çocuk ve ergenlerin hayatının ayrılmaz bir parçası haline
gelmiş olan Instagram, TikTok, YouTube ve benzeri
uygulamalar, eğlence, iletişim ve bilgi erişimi sunarken, aynı
zamanda önemli riskler de taşımaktadır. Özellikle 8-18 yaş
arası çocuklar için sosyal medya kullanımının hem olumlu
hem de olumsuz etkileri bilimsel araştırmalarla belgelenmiştir.

Sosyal medyanın çocuklar üzerindeki etkilerini anlamak için
bu sürecin hem olumlu hem de olumsuz yönlerini birlikte
değerlendirmek gerekir.

Öncel kle sosyal medyanın olumlu başkalarıyla kıyaslamasına yol
etk ler ne bakıldığında, çocukların b lg ye açab l r. Özell kle “mükemmel”
er ş m n n oldukça kolaylaştığı hayatların serg lend ğ çer kler,
görülmekted r. Eğ t m çer kler , öğret c çocuklarda yeters zl k duygusu,
v deolar ve çeş tl d j tal kaynaklar özgüven eks kl ğ ve kaygı
sayes nde çocuklar okul dışında da oluşturab l r. Bu durum uzun vadede
öğrenmeye devam edeb lmekte, merak depresyon g b daha c dd ps koloj k model olması gerekmekted r. Okullar se
ett kler konular hakkında hızlıca b lg sorunlara zem n hazırlayab l r. d j tal okuryazarlık eğ t m vererek
ed neb lmekted r. Ayrıca sosyal medya, çocukların nternette karşılaştıkları
farklı kültürler tanıma ve dünyaya daha B r d ğer öneml r sk se s ber zorbalıktır. b lg ler sorgulama ve güvenl kullanım
gen ş b r perspekt ften bakma fırsatı Çocuklar sosyal medya üzer nden alay alışkanlıkları gel şt rmeler ne yardımcı
sunar. Bu durum çocukların empat ed lme, dışlanma veya tehd t ed lme g b olab l r.
kurma becer ler n ve genel kültürler n olumsuz davranışlara maruz kalab l r. Bu
gel şt reb l r. Bunun yanı sıra sosyal tür deney mler, çocukların ps koloj k Sonuç olarak sosyal medya, çocuklar
medya, çocukların arkadaşlarıyla let ş m sağlığını der nden etk leyeb l r ve ç n hem fırsatlar hem de r skler
kurmalarını kolaylaştırır ve sosyal kend ler n güvens z h ssetmeler ne barındıran güçlü b r araçtır.
bağlarını sürdürmeler ne yardımcı olur. neden olab l r. Ayrıca sosyal medya Bu nedenle öneml olan sosyal medyayı
Özell kle fiz ksel olarak b r araya platformlarında yer alan her çer k tamamen yasaklamak değ l, b l nçl ve
gelmen n zor olduğu durumlarda bu çocukların yaşına uygun değ ld r. Ş ddet, dengel b r şek lde kullanmaktır. A leler n
platformlar öneml b r let ş m aracı yanlış b lg ler veya zararlı davranışları bu süreçte akt f rol alması büyük önem
hâl ne gel r. Ayrıca çocuklar sosyal teşv k eden çer klerle karşılaşmak, taşır. Çocukların ekran süres n n
medya sayes nde kend ler n fade çocukların değer yargılarını ve sınırlandırılması, yaşlarına uygun
edeb lecekler alanlar bulur; v deo davranışlarını olumsuz yönde çer klere yönlend r lmes ve onlarla açık
çekme, yazı yazma, res m paylaşma g b etk leyeb l r. Bunun yanı sıra sürekl let ş m kurulması gerekmekted r. Ayrıca
etk nl kler onların yaratıcılıklarını b ld r mler ve hızlı çer k akışı, çocukların çocuklara d j tal okuryazarlık
gel şt reb l r ve özgüvenler n d kkat süreler n kısaltab l r ve kazandırmak, yan nternette
destekleyeb l r. odaklanma becer ler n zayıflatab l r.
karşılaştıkları b lg ler sorgulayab lme ve
güvenl davranışlar gel şt reb lme
Bununla b rl kte sosyal medyanın Bu noktada a lelere ve eğ t m becer s kazandırmak oldukça öneml d r.
çocuklar üzer ndek olumsuz etk ler de kurumlarına öneml sorumluluklar Böylece sosyal medya, çocukların
oldukça c dd d r. En öneml sorunlardan düşmekted r. A leler n çocukların sosyal gel ş m n olumsuz etk leyen b r unsur
b r , aşırı kullanımın bağımlılığa medya kullanımını tamamen olmaktan çıkıp, doğru kullanıldığında
dönüşeb lmes d r. Uzun süre ekran yasaklamak yer ne b l nçl b r şek lde faydalı b r araç hâl ne geleb l r.
karşısında vak t geç rmek, çocukların yönlend rmes gerekmekted r. Ekran
dersler ne yeter nce odaklanamamasına, süres n n sınırlandırılması, yaşa uygun
fiz ksel akt v telerden uzaklaşmasına ve çer kler n seç lmes ve çocuklarla açık Uzm. Psk. Eşmen Tatlıcalı
günlük yaşam düzenler n n bozulmasına let ş m kurulması büyük önem taşır.
neden olab l r. Aynı zamanda sosyal Ayrıca ebeveynler n kend teknoloj
medya, çocukların kend ler n kullanımlarında da çocuklara y b rer rol

Sayfa 7